Alles over scheiden


Een (echt)scheiding is een ingrijpende gebeurtenis voor de ouders en voor de kinderen. Er komt erg veel bij kijken. Denk aan je woonomgeving, alimentatie, afspraken m.b.t. de kinderen, pensioenopbouw, verdeling van het huis en de spullen….
Allemaal zaken die moeten worden uitgezocht en die je moet regelen. Voor een deel kan dat alleen, maar voor een deel moeten daarover afspraken gemaakt worden met je partner.
 Wij hebben voor jou de zaken op een rijtje gezet. Zodat jullie beiden weet waar je aan toe bent. heb je toch nog vragen? Maak dan een afspraak voor een gratis informatiegesprek

kijk wat er verandert en wat je moet regelen als je besluit om uit elkaar te gaan.

 

 Vermogensverdeling 

Bij een (echt)scheiding moet er veel worden geregeld.
inMediate kan je bij al deze zaken begeleiden. De verdeling van het (gemeenschappelijk) vermogen of de verrekening indien er partnerschap-  of huwelijkse voorwaarden van toepassing zijn.
 Voordat het gemeenschappelijk vermogen verdeeld wordt, moet dit eerst worden beschreven, het gemeenschappelijk vermogen bestaat o.a. uit;
 

·         de eigen woning en eventueel andere woningen (recreatiewoning of verhuurde                                        woning);
·         een onderneming, een boot, de spaargelden, een effectenportefeuille; 
·         lening(en) verstrekt aan de kinderen en andere vorderingen, levenslooptegoed;
·          kapitaalsverzekeringen, lijfrenteverzekeringen, koopsompolissen, gouden                                                   handdruk (stamrechtvoorzieningen);
·          inboedel en overige roerende goederen (meubels, auto, schilderijen e.d.)                                                     hypotheek schulden.
 
Allereerst wordt er een peildatum met jullie afgesproken. Dit is de datum waarop de waarde van alle vermogensbestanddelen wordt vastgesteld en/of berekend.
 
Meestal is dit de datum waarop blijkt dat een scheiding niet meer is te voorkomen. Op deze datum staan de waarden vast en zullen niet meer kunnen wijzigen.
 

Het zou te ver gaan dit hier uitgebreid te bespreken, InMediate maakt een duidelijk rapport op, waaruit blijkt hoe de vermogensverdeling tot stand is gekomen en wat de consequenties hiervan zijn.

Hoe wordt de boedel verdeeld


Gemeenschap van goederen


Bent je in algehele gemeenschap van goederen gehuwd, dan zijn alle bezittingen en schulden in beginsel gezamenlijk eigendom. Ook voorhuwelijkse eigendommen en schulden vallen door het huwelijk automatisch in de gemeenschap van goederen.
Belangrijkste uitzonderingen zijn:

-   hoogstpersoonlijke eigendommen zoals kleding en lijfsieraden;
-   erfenissen die verkregen zijn onder uitsluiting
      (testament met uitsluitingsclausule);
 -  schenkingen die verkregen zijn onder uitsluiting.

Bent je gehuwd onder Nederlands huwelijksvermogensrecht na 1 januari 2018? Dan ben je gehuwd in een beperkte gemeenschap van goederen. Kort gezegd, vallen in de meeste gevallen de bezittingen die je voor het huwelijk al had, niet in de gemeenschap. Erfenissen en schenkingen die gedurende het huwelijk plaatsvinden, vallen ook buiten de gemeenschap, zonder dat daarvoor een uitsluiting hoeft te worden vastgelegd.
Bij echtscheiding heeft ieder recht op de helft van alle gezamenlijke bezittingen en dien je alle schulden te delen.

Mag je bij een echtscheiding de boedel scheef verdelen?

Ja, op zich mag dit. Een scheve verdeling kan echter wel fiscale consequenties hebben. De fiscus beschouwt een scheve boedelverdeling als een schenking, zodat Schenkbelasting verschuldigd is indien u meer aan elkaar schenkt dan de vrijstelling (2019: € 2.173,-).
Het is dus van belang dat je beoordeelt of de boedelverdeling in balans is.
 Wees er daarbij op bedacht dat bijvoorbeeld het geheel voor eigen rekening nemen van de onderwaarde van een woning, of het afstand doen van het spaargeld dat de ander al had opgebouwd voor het huwelijk, ook gewoon een schenking oplevert in de ogen van de fiscus. Tenzij je dit compenseert met andere boedelbestanddelen (bijvoorbeeld: je neemt de onderwaarde voor de gezamenlijke rekening, maar krijgt ter compensatie de auto).


Huwelijkse voorwaarden


Heb je huwelijkse voorwaarden gesloten, dan moet je bij echtscheiding de huwelijkse voorwaarden afwikkelen. Op basis van de huwelijkse voorwaarden bepaal je wie waar recht op heeft.
Daarnaast is het nog mogelijk dat een van beiden recht heeft op een vergoeding wegens bijvoorbeeld een verrekenbeding of gedane investeringen.
Ook hier levert een afwijking van uw huwelijkse voorwaarden fiscaal gezien een schenking op en dien je daar rekening mee te houden bij de afwikkeling.

Bij een echtscheiding op gemeenschappelijk verzoek kunt je samen afspraken maken over de verdeling van de boedel en deze opnemen in het convenant. 

Wat staat er in een echtscheidingsconvenant? 

Het echtscheidingsconvenant is een schriftelijke overeenkomst tussen beide partners. In het convenant staan alle afspraken die te maken hebben met de echtscheiding. Denk daarbij aan afspraken over de alimentatie, de boedelverdeling, de woning en het pensioen.
Als jullie minderjarige kinderen hebben, moeten jullie een ouderschapsplan opnemen in het convenant. Het echtscheidingsconvenant en het ouderschapsplan horen bij het verzoekschrift tot echtscheiding.

Ieder echtscheidingsconvenant is anders, omdat elke situatie anders is. Factoren als een woning (huur of koop), minderjarige kinderen en financiële middelen beïnvloeden de inhoud van het convenant. Het is raadzaam om in elk geval over de volgende punten afspraken te maken:

De woning: blijft een van de partners in de echtelijke woning? Hoe worden woonlasten verdeeld?

De boedel: waaruit bestaat die? Hoe verdelen de partners op een vreedzame manier?

Financiële middelen: hoe verdelen partners spaartegoeden, schulden of een erfenis? Zijn er huwelijkse voorwaarden?

Kinder- en partneralimentatie: wie betaalt hoeveel en in welke gevallen mag dat bedrag worden gewijzigd?

Pensioenrechten: gaat men deze verevenen 
of verrekenen?




Alimentatie 

In een echtscheidingsconvenant staan onder andere financiële afspraken. Zo gaat het bijvoorbeeld over alimentatie. Er bestaan twee soorten: partner- en kinderalimentatie. Het is mogelijk om de zogenaamde behoefte aan alimentatie  zelf te berekenen. Het is echter verstandig om het bedrag uiteindelijk vast te laten stellen door een deskundige. Het bedrag krijgt vervolgens een plaats in het convenant. 
 

Partneralimentatie 

 
Over de duur van de partneralimentatie mogen partners zelf afspraken maken. Een mediator kan helpen bij het maken van beslissingen en het vastleggen in het convenant. Voor een huwelijk korter dan vijf jaar zonder kinderen is de wettelijke termijn van de partneralimentatie gelijk aan de duur van het huwelijk. In andere gevallen duurt de alimentatieplicht volgens de wet twaalf jaar. 
 
Daarnaast staat in de wet dat iemand die partneralimentatie ontvangt, zo snel mogelijk in eigen levensonderhoud moet kunnen voorzien. Bijkomende omstandigheden, zoals de fulltime zorg voor een gehandicapt kind, kunnen van invloed zijn op deze regel. In zulke gevallen is het goed om hierover samen  afspraken te maken voor in het convenant. 

 
Kinderalimentatie bij jongvolwassenen 

Wie op latere leeftijd kiest voor een scheiding, heeft misschien al volwassen kinderen. Het vergemakkelijkt de afspraken over de kinderen een beetje omdat er wettelijk gezien geen afspraken gemaakt moeten worden. Dat is bij minderjarige kinderen wel het geval. Toch kan het ook voor ouders met volwassen kinderen handig zijn om afspraken te maken. Denk bijvoorbeeld aan gewoontes en gebruiken rondom verjaardagen en feestdagen.
  
Er is één punt waarover ouders met jongvolwassen kinderen (leeftijd 18-21 jaar) zich wel moeten buigen: alimentatie voor studie en levensonderhoud. Iedere ouder, ook mensen die niet gescheiden zijn, heeft onderhoudsplicht. De alimentatie moet in zo’n geval vanaf de achttiende verjaardag rechtstreeks worden uitbetaald aan het kind. Hiervan afwijken is alleen mogelijk als het kind zelf anders besluit.
  
 De hoogte van de alimentatie voor jongvolwassen kinderen is vergelijkbaar met het bedrag voor kinderalimentatie. Deze kan per geval verschillen. Ouders kunnen dat samen met het kind bepalen. De rechter moet het bedrag dan goedkeuren. Als partners en hun meerderjarige kind er niet uitkomen, beslist een rechter zelf. De rechter kan de onderhoudsplicht verminderen als een meerderjarig kind stopt met zijn studie.

  OUDERSCHAPSPLAN

KINDEREN? Ouderschapsplan verplicht
Ouders van minderjarige kinderen, moeten aan de rechter een ouderschapsplan voorleggen. In maart 2009 is dit verplichte plan ingegaan. Hierin maken ouders afspraken over de kinderen. Uitgangspunt is, dat kinderen recht hebben op een gelijkwaardige verzorging en opvoeding van beide ouders. Een scheiding is dus niet het einde van het ouderschap.

Wat staat in het ouderschapsplan;
Als kinderen een band hebben met beide ouders, komt dat de ontwikkeling van het kind ten goede. Goede afspraken over de zorg en de opvoeding van de kinderen  
kunnen onenigheid voorkomen tussen de ouders. Als kinderen bijna meerderjarig zijn (18) is een minder uitgebreid plan voldoende. 
De ouder bij wie de kinderen wonen, moet de andere ouder informeren over belangrijke zaken die met het kind te maken hebben. Zoals;  de voortgang op school, de gezondheid van het kind, de schoolkeuze.

De eigen woning

Heb je samen een koopwoning en ga je scheiden, dan zullen er afspraken moeten worden gemaakt over de woning.
De woning is gezamenlijk eigendom, tenzij deze op basis van huwelijkse voorwaarden eigendom van een van beiden is, of je de woning hebt verkregen door middel van een erfenis of schenking met een uitsluitingsclausule. In vrijwel alle andere gevallen is de koopwoning gezamenlijk eigendom.

Ben je gehuwd in gemeenschap van goederen, en het huis en hypothecaire lening waren voor het huwelijk eigendom van een van beide partijen, dan is alsnog gezamenlijk eigendom ontstaan door het huwelijk.

Ten aanzien van de gezamenlijke koopwoning heb je in feite drie mogelijkheden:

 

 

·         De woning wordt verkocht. 

·         De woning wordt toebedeeld aan een van beide partijen. 

·         De woning blijft gezamenlijk eigendom en wordt in de toekomst verdeeld of verkocht.                


De eerste optie is de eenvoudigste. Je maakt samen afspraken over de verkoopstrategie, over de vraag wie de woning mag blijven bewonen tot de overdracht en wie welke kosten voldoet.

Bij de tweede optie dien je bij de bank of een hypotheekadviseur navraag te doen of het voor een van beiden haalbaar is om het huis over te nemen. Lijkt dit mogelijk te zijn, dan maak je samen afspraken over de waarde van de woning, de termijn van overdracht, hoe lang de ander nog in het huis mag blijven wonen en hoe lang de ander nog meebetaalt aan de woonlasten.

De derde optie komt in beeld als het verdelen of verkopen van de woning bij de echtscheiding nog niet mogelijk of nog niet wenselijk is. Een van beide partijen wil bijvoorbeeld de woning graag overnemen, maar krijgt op dat moment nog geen financiering van de bank.

Bij bovenstaande opties is het wel van belang dat je de mogelijke fiscale gevolgen in het oog houdt. Met name met betrekking tot het fiscaal partnerschap en de aftrekbaarheid van uw hypotheekrente.

Fiscaal partnerschap

Zolang je beiden ingeschreven staat in de BRP (basisregistratie personen) op het adres van de gezamenlijke woning, blijf je fiscaal partner van elkaar. Ook na de echtscheiding. Dit heeft gevolgen. Zo kun je als fiscaal partner bij de belastingaangifte bestanddelen naar elkaar toe schuiven. Hypotheekrenteaftrek kan dan bijvoorbeeld worden opgevoerd bij de partij waar dat het grootste fiscale voordeel oplevert. Daar staat tegenover dat je wellicht bepaalde toeslagen niet kunt krijgen omdat je een fiscaal partner hebt.

Hypotheekrenteaftrek

 Hypotheekrente is aftrekbaar, maar daar gelden wel een aantal voorwaarden voor. De belangrijkste voorwaarden zijn dat je eigenaar bent van de koopwoning en dat je er ook zelf woont. Zodra een van beiden vertrekt uit de gezamenlijke woning, voldoet de vertrokken partij niet meer aan de voorwaarden voor hypotheekrenteaftrek. Dat zou betekenen dat de helft van de renteaftrek verloren gaat door het vertrek uit het huis. De fiscus heeft daar de Scheidingsregeling voor. Kort gezegd betekent dit dat de vertrokken partij vanaf de datum van verhuizing (uitschrijven BRP) twee jaar lang de helft van de hypotheekrente toch mag blijven aftrekken, ook al woont deze niet meer in de gezamenlijke koopwoning. De fiscus gaat er van uit dat dan binnen twee jaar de situatie is opgelost en dat de woning is verkocht en overgedragen, of dat deze is toebedeeld aan een van u beiden en dat een akte van verdeling is opgesteld.



Pensioenverevening   

Ouderdomspensioen
Bij echtscheiding heb je wettelijk recht op ouderdomspensioen van de ex-partner. En de ex-partner heeft recht op ouderdomspensioen van jou. De helft van het tijdens het huwelijk opgebouwde pensioen komt aan de ander toe. Voorhuwelijks pensioen wordt niet verdeeld. Pensioen dat u na de echtscheiding opbouwt (uiteraard) ook niet. Dit recht op verevening vloeit voort uit de Wet Verevening Pensioenrechten bij scheiding

je moet binnen twee jaar na de echtscheiding het  pensioenfondsen inlichten over je echtscheiding en over de verevening (of het uitsluiten van de verevening) van uw pensioen. Wacht je langer dan twee jaar, dan vervalt de verplichting van het pensioenfonds om de verevening uit te voeren, en moet je de verdeling zelf uitvoeren. Dit is om diverse redenen niet aan te bevelen.
Indien je huwelijkse voorwaarden hebt opgesteld, moet je eerst de huwelijkse voorwaarden raadplegen om te beoordelen of daarin verdeling van het ouderdomspensioen eventueel is uitgesloten.
Je mag samen afwijkende afspraken maken. Zo kun je verevening van de pensioenen uitsluiten, of een afwijkende verdeling overeenkomen.
Heb je pensioenrechten opgebouwd buiten Nederland? Buitenlands pensioen valt niet onder de werking van de Wet verevening pensioenrechten. je hebt wel recht op verdeling, maar het buitenlandse pensioenfonds heeft geen verplichting om mee te werken aan verdeling. Sommige buitenlandse pensioenfondsen zijn vrijwillig bereid het pensioen te splitsen. Doen ze dit niet, dan moet je de verdeling zelf uitvoeren.

Nabestaandenpensioen / partnerpensioen
Na echtscheiding behoudt je ook recht op elkaars nabestaandenpensioen / partnerpensioen (na de echtscheiding wordt dit bijzonder partnerpensioen genoemd). De opbouw van het partnerpensioen stopt op het moment van de echtscheiding. De reeds opgebouwde waarde wordt premievrij bewaard voor de ex-partner. Heb je voor het huwelijk samengewoond, dan is het mogelijk dat je ook partnerpensioen voor elkaar hebt opgebouwd tijdens de voorhuwelijkse periode. Kom je te overlijden, dan ontvangt de ex-partner een nabestaandenuitkering. 
Je mag samen het recht op nabestaandenpensioen uitsluiten. je moet dit dan na de echtscheiding kenbaar maken aan de pensioenfondsen.  Omdat je pensioen wettelijk niet verplicht is mee te werken aan het uitsluiten van nabestaandenpensioen, is het verstandig vooraf bij het pensioenfonds informatie in te winnen. 
Weet je niet meer precies waar je pensioen hebt opgebouwd? Op mijnpensioenoverzicht.nl kun je met DigiD inloggen en krijg je een overzicht van de pensioenopbouw. 

Bij een gemeenschappelijke echtscheiding neem je de afspraken over het pensioen op in het echtscheidingsconvenant. De meeste pensioenfondsen verlangen dat de afspraken vastgelegd zijn in een convenant. 

Echtscheiding en de fiscus 

 
Schenken bij echtscheiding


Een scheve boedelverdeling levert fiscaal gezien een schenking op, met als mogelijk gevolg dat je Schenkbelasting verschuldigd bent aan de fiscus.

Aftrekbaarheid van hypotheekrente bij echtscheiding

Hypotheekrente is aftrekbaar, maar dan moet in ieder geval aan twee belangrijke voorwaarden zijn voldaan: je bent eigenaar van de woning, en bewoont de woning zelf.
Bij echtscheiding levert dit vaak complicaties op. De woning blijft nog een tijdlang gezamenlijk eigendom, maar een van beide partijen heeft de woning al verlaten. De vertrekkende partij mag zijn of haar helft van de hypotheekrente niet meer aftrekken, terwijl de achterblijvende partij alleen nog maar de eigen helft mag aftrekken. Gevolg: men verliest de helft van de hypotheekrenteaftrek. Om huizeneigenaren bij echtscheiding tegemoet te komen kennen we in Nederland de Scheidingsregeling.

Fiscale gevolgen van alimentatie

Kinderalimentatie is onbelast voor de ontvanger en niet aftrekbaar voor de betaler. Kinderalimentatie heeft dus geen fiscale gevolgen. 
Partneralimentatie wordt bij de ontvanger belast als inkomen en is aftrekbaar bij de betaler. Partneralimentatie wordt als brutobedrag betaald. 
Wordt de partneralimentatie afgekocht met een bedrag ineens, dan dien je er rekening mee te houden dat de ontvanger het bedrag volledig aan de fiscus moet opgeven als inkomsten. Dit kan tot een relatief hoog inkomen leiden in het jaar van betaling van de afkoopsom, met mogelijk een hoge belastingheffing. De betaler kan het volledige bedrag aftrekken, maar dit heeft slechts zin zolang de betaler in dat jaar ook voldoende inkomsten heeft. 

Bent je belastingplichtig in het buitenland? Dan dien je in dat land te beoordelen of de betaalde of ontvangen alimentatie aftrekbaar of belast is. Hierbij kunnen opvallende situaties ontstaan, waarbij bijvoorbeeld de betaler in Nederland belastingplichtig is en de betaalde alimentatie in aftrek kan brengen terwijl de ontvanger belastingplichtig is in een land waar alimentatie niet wordt belast. Of de omgekeerde situatie waarbij de betaler de alimentatie niet kan aftrekken in het buitenland, terwijl de ontvanger in Nederland belastingplichtig is en belasting betaalt over de ontvangen partneralimentatie. 

 Hoe ga je om met een eigen bedrijf in geval van een scheiding


Als bij een echtscheiding sprake is van een onderneming, dan dient eerst bekeken te worden of en hoe de onderneming deel uitmaakt van de boedelverdeling.

BV
Bij een BV vallen de aandelen van de BV in de gemeenschap van goederen, niet de BV zelf. Partijen verdelen dan de aandelen. De feitelijke ondernemer zal de aandelen dan meestal toebedeeld krijgen, waarbij de waarde van de aandelen in de boedel wordt betrokken. De ander heeft recht op de helft van de waarde (als sprake is van een gemeenschap van goederen).

Eenmanszaak
 Bij een eenmanszaak valt formeel niet de onderneming (of aandelen van de onderneming) in de boedel, maar alle activa en passiva. In feite zijn alle bezittingen, vorderingen en schulden van het bedrijf boedelbestanddelen van beide echtgenoten. Uit praktisch oogpunt kan het handig zijn om het bedrijf wel als een geheel te beschouwen. Je bepaalt dan de waarde van het bedrijf als geheel, en niet de waarde van ieder onderdeel afzonderlijk.

Huwelijkse voorwaarden
Hebben partijen huwelijkse voorwaarden gesloten, dan dient te worden bepaald of de onderneming deel uitmaakt van het te verdelen of te verrekenen vermogen. De inhoud van de huwelijkse voorwaarden is daarbij bepalend.

Waarde onderneming
Bij een echtscheiding op gemeenschappelijk verzoek dienen beide partijen het eens te zijn over de waarde van de eventuele onderneming. Bij het bepalen van die waarde dien je rekening te houden met de fiscus. Als de onderneming verdeeld moet worden, gaat de fiscus er van uit dat de verdeling klopt en dat de door partijen gehanteerde waarde van de onderneming reëel is. Meestal kan de accountant van de onderneming een rol spelen bij het bepalen van de waarde.  Je kunt de waarde van het bedrijf vervolgens in uw boedelverdeling betrekken. 

waarom mediation

 De voordelen:

√    Persoonlijke mediationsessies bieden ruimte voor persoonlijke afspraken 

   Communicatie tussen jou en je partner wordt sterker, ook na de scheiding
    Jij en je partner bepalen zelf wat er wordt afgesproken en vastgelegd
√    Je komt vaak snel tot een oplossing
    Goedkoper dan het inschakelen van een advocaat

De nadelen:

X   Niet geschikt wanneer je partner niet bereid is om mee te werken
X   De persoonlijke inzet die van jou en je partner verwacht wordt is hoog